I ate dinner, czy I’ve eaten dinner – oto jest pytanie!

Cześć! Dzisiaj mam dla Was temat, który bardzo często jest poruszany na moich zajęciach. Co chwilę dostaję pytanie jaka w ogóle jest różnica pomiędzy Past Simple, a Present Perfect? Czy jest w ogóle jakaś? Kiedy najlepiej użyć którego czasu? Odpowiedzi na te pytania znajdziesz w tym wpisie 😉

  1. Krótko o bohaterach dzisiejszego odcinka
  2. Zastosowanie czasu Past Simple
  3. Zastosowanie czasu Present Perfect
  4. Porównanie przykładowych zdań w obu czasach
  5. Podsumowanie

Krótko o bohaterach dzisiejszego odcinka

Chyba najlepiej będzie rozpocząć wpis od przedstawienia obu czasów i przypomnienia ich budowy.

W Past Simple, czyli czasie przeszłym prostym, pamiętamy o tzw. drugiej formie czasownika, lub o dodaniu końcówki -ed, jeśli jest regularny. Drugą ważną rzeczą, jeśli chodzi o ten czas, jest pamiętanie o czasowniku posiłkowym, kiedy chcemy stworzyć pytanie lub przeczenie. Pamiętaj, że jeśli w zdaniu pojawia się czasownik posiłkowy did, to wtedy czasownik główny wraca do formy podstawowej!
Spójrz na parę przykładów:

  • Emily went home right after her evening classes. -> Emily poszła do domu zaraz po wieczornych zajęciach.
  • I was so tired last night that I couldn’t even think. -> Byłam taka zmęczona, że nie mogłam nawet myśleć.
  • Did you miss me, honey? -> Tęskniłeś za mną, kochanie?
  • Laura didn’t even realise what she said. -> Laura nawet nie zdała sobie sprawy z tego, co powiedziała.

Jeśli chodzi o Present Perfect, to on w swojej konstrukcji zawsze ma have lub has (zależnie od podmiotu). Oprócz tego, jak w każdym Perfekcie, pamiętamy o tzw. trzeciej formie czasownika. Dzięki obecności czasownika posiłkowego have/has, pytania i przeczenia tworzymy za jego pomocą.
Rzuć okiem na przykłady:

  • She has dreamt of going to France since she was a child. -> Marzyła o podróży do Francji odkąd była małym dzieckiem.
  • My parents have been married for almost thirty years. -> Moi rodzice są małżeństwem już prawie trzydzieści lat.
  • Grandpa Jack has worked for this company his whole life. -> Dziadek Jack pracował w tej firmie całe życie.
  • Have you finished your homework yet? -> Skończyłeś już robić zadanie?
  • Lily hasn’t seen her missing cat for over a week. -> Lily nie widziała swojego zaginionego kotka od ponad tygodnia.

Zastosowanie czasu Past Simple

Poznał*ś (albo raczej przypomniał*ś) sobie budowę czasu, teraz przejdźmy do jego zastosowania. Czas przeszły prosty ma parę głównych cech charakterystycznych. Oto kiedy najczęściej używamy Past Simple:

  • do opisu zdarzeń z przeszłości, które miały też swój koniec w przeszłości;
  • do poinformowania kogoś o zaistniałym zdarzeniu w przeszłości, najczęściej też podając konkretną datę;
  • do opisu sekwencji wydarzeń.

Czas Past Simple ma parę słów, które naturalniej łączą się z tym czasem:

  • yesterday,
  • last (week, day, month, year…),
  • two (weeks, days, months, years…) ago,
  • in 2015,
  • in the 1920s.

Zastosowanie czasu Present Perfect

No dobrze, w takim razie kiedy używamy czasu Present Perfect? Chociaż w nazwie ma „present”, czyli teraźniejszy, to tak naprawdę tego czasu używamy do mówienia o przeszłych wydarzeniach. Na język polski tłumaczymy takie zdania różnorako – albo w czasie teraźniejszym, albo przeszłym. Oto parę zastosowań czasu Present Perfect:

  • do mówienia o przeszłych wydarzeniach, które dopiero co miały miejsce;
  • do mówienia o sytuacji, która miała swój początek w przeszłości i trwa nadal;
  • do mówienia o wydarzeniu, którego skutki możemy odczuć w chwili obecnej.

Ja widzisz, czas Present Perfect jest bardziej plastyczny od Past Simple. Jego zastosowania wprowadzają trójwymiarowość do naszej wypowiedzi, pozwalają na więcej dopowiedzeń.

Warto wspomnieć, że niektóre słowa naturalniej łączą się z czasem Present Perfect np.:

  • ever, never,
  • yet,
  • since, for,
  • already,
  • just,
  • so far.

Porównanie przykładowych zdań w obu czasach

Przyjrzyjmy się teraz podobnym zdaniom w obu omawianych czasach. Postaraj się zastanowić nad różnicami (jeśli takie są), zanim przeczytasz moje wyjaśnienie. Naucz się sam* wychwytywać te różnice 🙂

Jedziemy z pierwszą parą:

  1. I lived in Berlin.
  2. I have lived in Berlin.

Komentarz: Pierwsze zdanie w Past Simple jest czysto informacyjne, dosłownie „Mieszkałam w Berlinie”. Z uwagi na zastosowanie tego czasu, odbiorca tej wiadomości domyśli się, że ta osoba już tam nie mieszka. Sytuacja wygląda nieco inaczej w przypadku Present Perfect. Tutaj odbiorca wie, że ta osoba mieszkała w Berlinie, ale nie może być na 100% pewna, że już tam nie mieszka. Oczywiście, te zdania, by brzmieć naturalniej, miałyby jakieś dodatkowe informacje np. I lived in Berlin when I was a child; lub I have lived in Berlin since 2005.

Druga para:

  1. Were you in China?
  2. Have you been to China?

Komentarz: Pytania z pozoru identyczne. Oba są poprawne, ale pytanie w Present Perfect, szczególnie, gdyby miało jeszcze słowo ever, jest bardziej naturalne.

Trzecia para:

  1. John bought a car.
  2. John has bought a car.

Komentarz: Znowu, dwa identycznie brzmiące zdania i oba poprawne. W pierwszym zdaniu prawdopodobnie pojawiłaby się również jakieś określenie czasu np. John bought a car last year. Natomiast, w drugim zdaniu dla mówcy bardziej istotny jest sam fakt, że John kupił samochód, nieważne już kiedy to miało miejsce.

Podsumowanie

Mam nadzieję, że wpis nieco rozjaśnił Ci kiedy stosujemy który czas 🙂 Warto pamiętać, że to czy użyjemy Past Simple, czy Present Perfect nie prowadzi do ogromnych błędów i niewybaczalnych pomyłek, które mogą prowadzić do nieporozumień. Chodzi tutaj raczej, aby brzmieć naturalnie. W wielu przypadkach bowiem możemy używać oby czasów zamiennie.

Aby lepiej poznać te niewielkie różnice, polecam słuchać więcej podcastów i oglądać więcej filmów na YouTubie, Netflixie, co kto woli 😉 Dobre osłuchanie się z językiem to naprawdę połowa sukcesu.

Dziękuję, że wytrwał*ś do końca wpisu 🙂 Jak zawsze, zachęcam do zaglądania do zakładki Do pobrania i zaobserwowania mnie na Instagramie.


Dodaj komentarz

Kim jestem?

Nazywam się Monika i z wykształcenia jestem tłumaczem i nauczycielem języka angielskiego. W ciągu pięciu lat pracy w korporacji jako tłumacz założyłam własną firmę i rozpoczęłam dodatkową pracę jako lektor. Mogę pochwalić się niemałym doświadczeniem w pracy z młodzieżą i dorosłymi. Uczenie i pomaganie innym w zdobywaniu wiedzy daje mi wielką satysfakcję i radość.
Mam nadzieję, że skorzystasz z treści zamieszczonych na tej stronie i może nawet zdecydujesz się na wspólną naukę :)

Social media